صفر تا صد روکش دندان را بدانید

روکش دندان

در عصر حاضر که تکنولوژی پاسخگوی اکثر نیازهای بشر است اگر بدون علم و آگاهی اقدام به انجام کاری کنیم، در واقع در حق خودمان کوتاهی کرده ایم. بهتر است قبل از انجام هر کاری خصوصا مسائل مربوط به سلامتی کمی در مورد آن تحقیق کنیم، چه بسا پس از تحقیق از انجام آن کار منصرف شویم یا برای انجام آن مصمم تر شویم.

امروزه روش های زیادی برای بهداشت و زیبایی دهان و دندان توسط دندان پزشکان به کار گرفته می شود. یکی از این روش ها که هم جنبه درمانی دارد و هم برای زیبا تر شدن ظاهر دندان ها استفاده می شود، روکش دندان است. در این مقاله ما تمامی مباحث مربوط به روکش های دندانی را گردآوری کرده ایم تا بتوانید اطلاعات کافی در مورد این روش دندان پزشکی کسب کنید و درنهایت درست تر تصمیم بگیرید.

روکش دندان چیست؟

روکش در واقع یک تاج یا کلاهک است که به منظور بهبود عملکرد و زیبایی روی دندان قرار می گیرد.

روکش ها به طور کامل تمام قسمت های دندان که از لثه بیرون و قابل مشاهده است را می پوشانند. سایز دندان را در اندازه واقعی و نرمال نگه می دارد و عملکرد و قدرت از دست رفته دندان را دوباره باز می گرداند.

تا اینجای کار متوجه شدیم روکش دندان چیست و چه کاری انجام می دهد، در ادامه می خواهیم ببینیم چه زمانی لازم است از روکش های دندان استفاده کنیم؟

چه زمانی دندان به روکش نیاز دارد؟

به طور کلی در شرایط زیر دندان به روکش احتیاج خواهد داشت:

  • برای جلوگیری از شکسته شدن یک دندان ضعیف یا نگه داشتن دندان ترک خورده ( برای جلوگیری از فروپاشی دندان)
  • برای بازگرداندن دندان شکسته یا دندانی که دچار پوسیدگی شده است
  • برای پوشش و حفاظت از دندان هایی که پرشدگی وسیع دارند
  • برای نگه داشتن پل دندان در جای خود
  • برای پوشش دندان هایی که تغییر رنگ شدید داشته اند
  • برای پوشش ایمپلنت دندان
  • و در نهایت برای جنبه زیبایی دندان

روکش دندان کودکان

روکش دندان

روکش کردن دندان فقط برای افراد بزرگسال نیست، این روش دندانپزشکی در کودکان نیز قابل انجام است، روکش دندان کودکان روی دندان های اولیه یا دندان های شیری قرار می گیرد. از جمله شرایطی که باعث استفاده از روکش در کودکان می شود:

  • دندانی که در اثر پوسیدگی بسیارآسیب دیده و امکان پر کردن آن وجود نداشته باشد.
  • حفاظت از دندان هایی که بیشتر در معرض پوسیدگی هستند، بویژه برای کودکانی که مشکل بهداشت دهان و دندان دارند.
  • در کودکان ناتوان از نظر رفتار، سابقه پزشکی یا سن برای مراقبت های دندان پزشکی

در شرایط این چنینی احتمالا دندان پزشک برای کودک روکش دندان را تجویز می کند. اما روکش کودکان مانند بزرگسالان سفید رنگ نیست و احتیاج به قالب گیری و فرایندهای لابراتواری ندارد. روکش کودکان از قبل آماده است و در سایزهای مختلف متناسب با دندان های شیری کودکان موجود می باشد.

جنس روکش های دندان کودکان معمولا از استیل ضد زنگ است که به رنگ نقره ای روی دندان کودک قرار می گیرد. این روکش ها با مواد و چسب مخصوص روی دندان کودک چسبانده می شوند و برای جداکردن آن باید از وسایل دندان پزشکی مخصوص استفاده شود.

روکش دندان کودکان به دلیل جنس فلزی که دارند از استحکام بالایی برخوردار هستند و تنها موردی که شاید باعث نارضایتی کودکان شود رنگ خاص این دندان ها است.

سوالی که برای اکثر افراد پیش می آید این است که روکش های دندان از چه موادی ساخته می شوند و کلا چند نوع روکش دندان داریم، در ادامه با ما همراه باشید تا پاسخ این سوال را به طور مفصل برای شما توضیح دهیم.

انواع روکش دندان

روکش های دندان می توانند، از استیل ضد زنگ، فلز( طلا یا آلیاژهای دیگر)، ترکیب سرامیک و فلز، تمام رزین یا تمام سرامیک ساخته شوند.

روکش دندان

استیل ضد زنگ: روکش های استیل، روکش های از پیش ساخته شده ای هستند که در دندان های دائمی به عنوان یک روکش موقت استفاده می شوند. این روکش هم مانند دیگر روکش ها از دندان محافظت می کند اما برای روکش دائمی مناسب نیست.

روکش استیل ضد زنگ عموما برای کودکان استفاده می شود و برای دندان های شیری آنها مناسب تر است. این روکش تمام دندان را پوشش می دهد و از فرسایش بیشتر آن جلوگیری می کند. زمانی که دندان شیری کودک برای رشد دندان دائمی می افتد، روکش دندان به طور طبیعی همراه با دندان شیری خواهد افتاد.

به طور کلی روکش استیل ضد زنگ برای دندان کودکان استفاده می شود زیرا نیاز به چندین مرحله مراجعه به دندان پزشک ندارند و از روکش های سفارشی ارزان تر و مقرون به صرفه تر هستند.

روکش دندان

روکش فلزی: این روکش ها از فلز خالص ساخته نمی شوند و معولا در ساخت آنها از آلیاژهای طلا، پلاتین یا آلیاژهای فلزات پایه (مانند: کبالت، کروم و نیکل) استفاده می شود. روکش های فلزی به ندرت ساییده یا شکسته می شوند. این روکش ها برای دندان های آسیا که خارج از دید قرار دارند، پوشش مناسبی هستند.

روکش دندان

ترکیب فلز و سرامیک: این نوع روکش ها بر خلاف روکش های فلزی می توانند همرنگ دندان های مجاور ساخته شوند. بخش داخلی این روکش ها که اطراف دندان را فرا می گیرد از فلز ساخته شده و بخش بیرونی روکش از جنس سرامیک است. بخش سرامیکی روکش مستعد ساییده شدن و شکسته شدن است.

به طور کلی روکش های ترکیب فلز و سرامیک بیشتر شبیه به دندان های طبیعی هستند. با این حال فلز به کار رفته در زیر روکش گاهی اوقات شبیه یک خط تیره در انتهای دندان و خط لثه به نظر می رسد.

این نوع روکش ها هم برای دندان های جلو هم دندان های عقبی انتخاب مناسبی هستند، علاوه بر این برای پل های دندانی که برای قدرت بیشتر، نیاز به استفاده از فلز دارند می توانند استفاده شوند.

روکش دندان تمام رزین

تمام رزین: روکش های تمام رزین از دیگر انواع روکش ها ارزان تر هستند با این حال احتمال شکستن و ساییده شدن آنها نسبت روکش های ترکیب فلز و سرامیک بیشتر است.

روکش دندان

روکش تمام پرسلین یا تمام سرامیک : این نوع روکش ها طیف رنگی وسیع تری نسبت به دیگر روکش ها دارند و به خوبی با دندان های مجاور هماهنگ می شوند. این نوع روکش بیشتر برای افرادی که به فلزات آلرژی دارند استفاده می شوند. روکش های تمام سرامیک هم برای دندان های جلو و هم دندان های عقب استفاده می شوند.

روکش های موقت: روکش های موقت را می توان در مطب دندان پزشکی ساخت در صورتی که روکش های دائمی در آزمایشگاه ها و لابراتوارهای دندانپزشکی ساخته می شوند. به طور کلی روکش های موقت از مواد آکریلیک یا استیل ضد زنگ ساخته می شوند و می توانند به عنوان یک ترمیم موقت تا ساخته شدن روکش دائمی توسط آزمایشگاه، به کار گرفته شوند.

تا به اینجا انواع روکش های دندانی را شناختیم، حالا می توانیم با توجه به وضعیت دندانمان نوع روکش را انتخاب کنیم. پس از آن مراحل انجام کار روکش دندان را بررسی خواهیم کرد تا متوجه شویم چطورانجام خواهد شد و به چند جلسه مراجعه به دندان پزشک احتیاج دارد؟

مراحل انجام روکش دندان

آماده سازی دندان برای روکش معمولا به دوبار ویزیت دندان پزشک نیاز دارد، مرحله اول شامل بررسی و آماده سازی دندان است و مرحله دوم شامل قرار دادن روکش دائمی روی دندان می شود. برای مشاوره رایگان دندانپزشکی می توانید با پر کردن فرم درخواست وقت دندانپزشکی نوین از خدمات مشاوره رایگان بهره مند شوید.

ویزیت اول: بررسی و آماده سازی دندان

روکش دندان

در اولین مراجعه برای روکش دندان، دندان پزشک ممکن است توسط اشعه ایکس از دندان عکس برداری کند تا ریشه های دندان، تاج و استخوان اطراف دندان را بررسی کند. اگر دندان دچار پوسیدگی وسیع باشد یا خطر عفونت و آسیب به انحنای فک وجود داشته باشد ابتدا باید درمان کانال ریشه انجام شود.

قبل از شروع کار، دندان پزشک دندان و بافت لثه اطراف آن را بی حس می کند. سپس، دندان در بخش سطحی و اطراف ساییده می شود، میزان ساییده شدن به نوع روکش مورد استفاده بستگی دارد.

اگر بخشی از دندان به دلیل پوسیدگی از دست رفته باشد، برای نگه داشتن روکش، دندان پزشک از مواد پر کننده برای پر کردن دندان استفاده خواهد کرد.

پس از تغییر شکل و ساییده شدن دندان، دندان پزشک با استفاده از یک خمیر یا ماده مخصوص قالب دندان را برای ساخت روکش اندازه گیری می کند. گاهی اوقات هم از یک اسکنر دیجیتالی برای این کار استفاده می شود.

وضعیت دندان های بالایی یا پایینی نیز باید بررسی شود تا اطمینان حاصل شود روکش تهیه شده در عمل جویدن فرد مشکل ایجاد نخواهد کرد.

قالب یا اسکن تهیه شده برای ساخت روکش به آزمایشگاه فرستاده می شود. کار ساخت روکش معمولا دو تا سه هفته طول می کشد سپس روکش به مطب دندان پزشکی ارسال می شود. اگر روکش دندان از پرسلین ساخته می شود دندانپزشک رنگی را انتخاب می کند که دقیقا با دندان های مجاور شما مطابقت داشته باشد.

در طول ویزیت اول تا قبل از قرار دادن روکش دائمی، دندانپزشک از روکش موقت برای پوشاندن و محافظت از دندان آماده شده استفاده می کند. روکش های موقت معمولا بر پایه مواد آکریلیک ساخته می شوند و با چسب یا سمان موقت در محل مورد نظر متصل می شوند.

ویزیت دوم: قرار دادن روکش دائمی روی دندان

روکش دندان

در ویزیت دوم دندان پزشک روکش موقت را برداشته و سایزو تناسب رنگ روکش دائمی را بررسی خواهد کرد. اگر مشکلی وجود نداشته باشد و همه چیز قابل قبول باشد، دوباره دندان با تزریق بی حسی، بی حس می شود و روکش جدید با سمان دائمی روی دندان قرار می گیرد.

چگونه از روکش دندان موقت محافظت کنیم؟

از آنجایی که روکش موقت برای مدت کوتاهی تا آماده شدن روکش دائمی روی دندان شما قرار می گیرد.اکثرا دندان پزشکان توصیه می کنند چند اقدام احتیاطی انجام دهید، از جمله:

  • اجتناب از خوردن مواد غذایی چسبناک ( مانند جویدن آدامس یا خوردن کارامل) که می توانند باعث چسبیدن به روکش موقت و کنده شدن آن شوند.
  • با سمت مخالف دندانی که روکش گذاری شده است غذا را بجوید.
  • از خوردن غذاهای سفت ( مانند سبزیجات خام) اجتناب کنید زیرا ممکن است باعث کنده شدن یا شکستن روکش موقت شوند.
  • هنگام کشیدن نخ دندان بجای اینکه نخ دندان را بالا بکشید آن را بین دندان ها بلغزانید تا باعث کنده شدن روکش موقت نشود.

شاید فکر کنید با روکش کردن دندان کار تمام است و دیگر مشکلی برای دندان شما ایجاد نخواهد شد. اما بهتر است بدانید هرروش درمانی مشکلات خاص خودش را دارد و روکش های دندانی هم در صورتی که مراقبت های لازم به عمل نیاید دچار مشکلاتی خواهند شد.

چه مشکلاتی ممکن است برای روکش دندان بوجود بیاید؟

معمولا دندان روکش شده نسبت به قبل حساس تر خواهد شد. اگر دندان روکش شده عصب کشی نشده باشد ممکن است نسبت به سرما یا گرما حساسیت نشان دهد. ممکن است دندان پزشک توصیه کند در این مدت از خمیر دندان های مخصوص دندان های حساس استفاده کنید.

درد یا حساسیت هنگام جویدن غذا معمولا به این معناست که ارتفاع روکش بیش از حد معمول است. در صورتی که با چنین مواردی مواجه شدید به دندانپزشک خود مراجعه کنید.

لب پر شدن روکش: این مشکل معمولا برای روکش های تمام سرامیک یا روکش های ترکیب سرامیک و فلز بوجود می آید. اگر پریدگی کوچک باشد، از کامپوزیت رزین برای ترمیم آن استفاد می شود. این ترمیم معمولا موقتی است. اگر لب پر شدن و شکستگی زیاد باشد لازم است روکش را تعویض کنید.

لق شدن روکش: گاهی اوقات سمان از زیر روکش شسته می شود، این اتفاق نه تنها باعث شل شدن روکش می شود بلکه به باکتری ها اجازه نفوذ به زیر روکش را نیز می دهد، تماس باکتری ها با دندان در زیر روکش باعث نابودی دندان می شود. اگر احساس کردید روکش دندانتان لق شده است به دندان پزشک مراجعه کنید.

افتادن روکش: گاهی اوقات روکش دندان می افتد، دلایل این امر عبارتند از: فرسایش دندان های زیرین و سست شدن سمانی که برای نگه داشتن روکش استفاده شده است. اگر روکش های دندان هایتان افتاد، دندان و تاج را خوب تمیز کنید و از چسب های موقتی که در داروخانه ها عرضه می شود برای چسباندن موقت آن استفاده کنید. سپس در اسرع وقت برای ارزیابی به دندانپزشک مراجعه کنید. دندان پزشک در صورت امکان همین روکش را دوباره با مواد دائمی روی دندان شما قرار می دهد در غیر این صورت باید روکش تعویض شود.

واکنش آلرژیک: از آنجایی که فلزات مورد استفاده برای ساخت روکش ها معمولا مخلوطی از فلزات هستند، ممکن است واکنش های آلرژیک به فلزات و یا پرسلن مورد استفاده در روکش ها رخ دهد، اما این اتفاق بسیار نادر است.

خطوط تیره در کنار خط لثه: ظهور یک خط تیره در نزدیکی خط لثه امری طبیعی است خصوصا اگر از روکش های ترکیب فلز و سرامیک استفاده شود. این خط تیره به خاطر فلز استفاده شده در روکش است و از نظر زیبایی مورد پسند نیست. دندان پزشک ممکن است روکش را با روکش های تمام سرامیک یا تمام پرسلین جایگزین کند.

Onlay و Crown 3/4 چیست؟

Onlay و  ¾Crown تکنیک های محافظتی دندان پزشکی هستند که با انواع روکش های ذکر شده در بالا تفاوت دارند. روکش های سنتی تمام سطح دندان را می پوشانند در صورتی که این روکش ها تنها قسمت هایی که دندان پزشک مشخص کرده است را پوشش می دهند.

طول عمر روکش دندان چقدر است؟

روکش دندان

موضوع مهم دیگری که باید در مورد آن صحبت کنیم بحث طول عمر روکش های دندان است. روکش های دندانی هم مانند دندان های طبیعی اگر مراقبت نشود آسیب می بیند و ممکن است دچار فرسایش و شکستگی شود.  به طور متوسط، روکش های دندانی معمولا طول عمری بین 5 تا 15 سال دارند.

طول عمر یک روکش دندان به عوامل زیادی از جمله میزان سایش، شکسته شدن یا لب پر شدن، مراقبت های بهداشت دهان و دندان، وارد شدن ضربه به دندان، جویدن ناخن و سایر عادت های روزمره بستگی دارد.

آیا دندان روکش شده به مراقبت خاصی نیاز دارد؟

مسلما دندان روکش شده مانند دندان طبیعی نست اما مراقبت خاصی برای دندان های روکش شده تجویز نشده است. به یاد داشته باشید اینکه دندان توسط یک روکش پوشیده شده است به این معنا نیست که دندان از پوسیدگی و بیماری های لثه در امان است. بنابر این پس از روکش دندان همچنان مراقبت های بهداشت دهان و دندان را انجام دهید، حداقل روزی دوبار خصوصا نواحی اطراف دندان روکش شده را مسواک بزنید. و حداقل یک بار درروز با محلول دهان شویه ضد باکتری دهان خود را شستشو دهید.

و اما آخرین مبحثی که در مورد آن صحبت خواهیم کرد بحث هزینه های روکش دندان است، که روی انتخاب نوع روکش تاثیر بسزایی دارد.

هزینه روکش دندان چقدر است؟

هزینه روکش های دندان به عوامل متعددی از جمله جنس روکش، دستمزد دندان پزشک و هزینه های آزمایشگاه بستگی دارد. بعضی از بیمه های درمانی بخشی از هزینه روکش را تقبل می کنند، قبل از مراجعه به دندان پزشک در مورد اینکه بیمه شما شامل هزینه های روکش می شود یا خیر مطلع شوید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *