عصب کشی دندان چیست و چگونه انجام می شود؟

دندان ها جزوی از عناصر زیبایی به حساب می آیند و دندان پوسیده و سیاه شده اصلا وجهه زیبایی ندارد. اعتماد به نفس شخص را می گیرد علاوه بر این با درد زیاد و مشکل در هنگام غذا خوردن همراه است. اگر دندان آسیب دیده به موقع درمان نشود، عفونت به بخش مرکزی دندان و بافت نرم دندان که در اصطلاح پالپ نامیده می شود می رسد.

زمانی که بخش مرکزی دندان عفونت کند درد آن غیر قابل تحمل می شود و اکثر افراد در این شرایط به فکر کشیدن دندان می افتند. اما تا آنجا که ممکن است باید سعی کنید دندان طبیعی خود را حفظ کنید و به جای کشیدن مشکلات آن را برطرف کنید. در موارد این چنینی که عفونت به بخش پالپ دندان می رسد معمولا دندان پزشک از روش عصب کشی استفاده می کند.

عصب کشی دندان یا درمان کانال ریشه یک روش دندانپزشکی است که برای درمان عفونت در بخش مرکزی دندان ( سیستم کانال ریشه) استفاده می شود. در این مطلب قصد داریم درمورد فرایند عصب کشی، مراحل انجام عصب کشی و چگونگی انجام آن توضیحاتی را به شما ارائه دهیم. 

پالپ یا مغز دندان یک بخش نرم در مرکز دندان است که درون یک حفره به نام اتاق پالپ قرار دارد و حاوی عصب، رگ های خونی و بافت همبند است که در حالت عادی زنده و فعال است. عصب دندان در “ریشه” یا پایه های دندان قرار دارد. کانال های ریشه از نوک ریشه دندان به داخل محفظه پالپ کشیده می شوند.

پس از اینکه دندان کاملا رشد می کند و از لثه بیرون می آید دیگر عصب برای سلامتی و عملکرد دندان چندان حیاتی نیست. و تنها عمکرد آن حسی است، برای تحریک گرما یا سرما. حضور یا عدم حضور عصب در دندان بر عملکرد روزانه دندان تاثیر نمی گذارد. با این حال پس از درمان عصب کشی، دندان حساس تر و شکننده تر می شود.

چرا باید پالپ از بین برود؟

هنگامی که بافت نرم مرکز دندان آسیب ببیند، تجزیه می شود و باکتری ها به سرعت در اتاق پالپ شروع به تکثیر می کنند. این باکتری ها و باقی مانده خمیر پالپ باعث ایجاد عفونت های شدید در کانال ریشه دندان و ایجاد آبسه در ناحیه لثه می شوند. آبسه کیسه ای حاوی عفونت های چرکی است که در انتهای ریشه دندان شکل می گیرد. علاوه بر آبسه، عفونت در ریشه دندان می تواند سبب:

  1. تورم که ممکن است در مناطق دیگر سر، صورت و گردن ایجاد شود.
  2. از دست دادن استخوان اطراف نوک ریشه
  3. انتشار عفونت به خارج از ریشه، عفونت می تواند از طریق سوراخ دندان به لثه ها و سپس به پوست انتشار پیدا کند.

چه زمانی به عصب کشی یا درمان کانال ریشه نیاز است؟

علائمی که نشان می دهد به عصب کشی نیاز دارید عبارتند از:

  1. درد شدید دندان هنگام جویدن غذا یا فشار دادن دندان ها
  2. حساسیت و درد طولانی مدت به مواد غذایی داغ یا سرد
  3. تغییر رنگ ( تیره شدن ) دندان
  4. تورم و حساسیت در لثه
  5. یک جوش دائمی در لثه

گاهی اوقات هم هیچ یک از این نشانه ها وجود ندارد.

چگونگی انجام فرایند عصب کشی

عصب کشی احتیاج به چندین بار ویزیت دارد و می تواند توسط دندانپزشک یا اندودنتیست انجام شود.(اندودنتیست یک دندانپزشک است که متخصص تشخیص، پیشگیری و درمان بیماری ها و آسیب های پالپ دندان است)

اولین اقدام گرفتن عکس از دندان برای دیدن شکل کانال ریشه و تشخیص اینکه آیا علائم عفونت در استخوان اطراف ریشه وجود دارد یا خیر. سپس دندانپزشک یا اندودنتیست از بی حسی موضعی برای بی حس کردن ناحیه نزدیک دندان استفاده می کند. البته بی حسی ممکن است ضروری نباشد زیرا عصب مرده است.

اما اکثر دندان پزشکان برای راحت کردن خیال بیمار منطقه اطراف دندان را بی حس می کنند. سپس در ادامه درمان دندانپزشک برای خشک نگه داشتن اطراف دندان و خالی کردن  بزاق دهان  در طول درمان از یک صفحه پلاستیکی در اطراف دندان استفاده می کند.

سپس یک حفره برای دسترسی به مرکز دندان ایجاد می شود. پالپ همراه با باکتری ها و باقی مانده های مربوطه از دندان خارج می شود. و فرایند تمیز کردن با استفاده از ابزارهای دندانپزشکی انجام می شود. در این فرایند کانال های ریشه ممکن است بزرگ تر شوند و دیواره های اطراف آنها خراشیده شود و به طور مرتب از آب یا آب ژوال برای تمیز کردن باقی مانده های درون حفره دندان استفاده می شود.

زمانی که دندان به طور کامل تمیز شد باید پر شود. بعضی از دندان پزشکان قبل از پر کردن دندان یک هفته صبر می کنند. به عنوان مثال اگر پس از مراحل قبل هنوز هم عفونتی وجود داشته باشد برخی از دندان پزشکان از یک ماده موقتی برای پر کردن دندان استفاده می کنند تا از ورود مواد غذایی و آلاینده ها به مرکز دندان جلوگیری کنند. و در طول این یک هفته بیمار برای از بین رفتن عفونت آنتی بیوتیک مصرف می کند.

در مرحله بعدی برای پر کردن دائمی دندان یک ماده پلاستیکی به نام گوتاپرکا درون کانال ریشه تزریق می شود. سپس حفره اصلی که در ابتدای کار برای دسترسی به مرکز دندان ایجاد شده بود پر می شود.

مرحله نهایی مربوط به ترمیم دندان است. دندان پر شده لازم است برای جلوگیری از آسیب های احتمالی در آینده محافظت شود. که معمولا دندانپزشکان از روکش برای محافظت از دندان استفاده می کنند تا دندان به عملکرد طبیعی خود برگردد.

قبل از انجام کامل مراحل عصب کشی یعنی تا زمانی که پر کردن دائمی انجام نشده و روکش قرار نگرفته لازم است از جویدن غذا با آن دندان اجتناب کنید. این کار از ورود الودگی به داخل دندان جلوگیری می کند و همچنین مانع از شکستگی های احتمالی برای دندان های ضعیف و شکننده می شود تا فرایند بازسازی کامل انجام شود.

پس از عصب کشی چه اتفاقی می افتد؟

چند روز اول پس از درمان عصب کشی دندان، ممکن است به علت التهاب بافت طبیعی کمی احساس درد داشته باشید، به خصوص اگر قبل از عمل درد یا عفونت وجود داشته باشد. این درد و حساسیت معمولا با داروهای مسکن مانند ایبوپروفن یا ناپروکسن کنترل می شود. اکثر بیماران می توانند در روز بعد از عصب کشی به فعالیت های طبیعی خود برگردند.

تا آنجا که به مراقبت های بهداشت دهان مربوط است، دندان ها  را به صورت مرتب مسواک کنید، از نخ دندان استفاده کنید و در فواصل زمانی منظم به دندانپزشک خود مراجعه کنید. از آنجا که پس از عصب کشی پر کردن و روکش انجام می شود، اغل کسی متوجه ترمیم دندان شما نمی شود.

عصب کشی یکی از موفقیت آمیز ترین روش های درمان در داندانپزشکی است و میزان موفقیت آن 95% گزارش شده است. بسیاری از دندان ها پس از عصب کشی دوباره عملکرد طبیعی خواهند داشت و تا سال ها می توانند مانند یک دندان سالم برای شما کار کنند.

اکثر افراد فکر می کنند عصب کشی یک فرایند بسیار درد آور است. اما بیشتر افرادی که تحت درمان عصب کشی قرار گرفته اند می گویند که درد این روش درمانی خیلی کمتر از پر کردن دندان است و می توان این روش را جزو روش های تقریبا بدون درد در نظر گرفت.

دکتر افشین میرزایی در کلینیک دندان پزشکی نوین که یکی از مجهزترین کلینیک های دندانپزشکی در ایران می باشد و آخرین فناوری های روز دنیا را در اختیار بیماران قرار می دهد، دندان شما را بدون درد و با کم ترین میزان خونریزی عصب کشی خواهد کرد. ضمنا جلسه مشاره دکتر افشین میرزایی رایگان است که برای بهره مندی از این مزیت می توانید فرم ویزیت رایگان را پر کنید.

عوارض عصب کشی دندان

با وجود تلاش های دندانپزشکان برای تمیز کردن و پر کردن دندان ممکن است عفونت های جدید ایجاد شود. از جمله دلایل احتمالی آن می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  1. تعداد کانال های ریشه بیش از تعداد پیش بینی شده باشد.( یکی از آنها خالی نشود)
  2. ریشه دندان دارای یک ترک ناشناخته باشد.
  3. ترمیم یا روکش ناقص که اجازه دهد باکتری ها دوباره به درون دندان نفوذ کنند.
  4. تجزیه و شکسته شدن موادی که برای پر کردن دندان استفاده شده است، باعث می شود باکتری ها دوباره به مرکز دندان نفوذ کنند.

گاهی اوقات درمان مجدد می تواند کارساز باشد. اما در موارد دیگر باید برای حفظ دندان جراحی اندودنتیکس انجام شود. شایع ترین این جراحی ها اپیکواکتومی یا رزکسیون ریشه است. این روش التهاب و عفونت را در ناحیه استخوانی اطراف ریشه دندان از بین می برد. در این روش بافت لثه باز می شود، بافت الوده و عفونی خارج می شود و در مواردی حتی انتهای ریشه دندان برداشته و کانال دندان دوباره پر میشود.

هزینه عصب کشی دندان

هزینه عصب کشی بستگی به این دارد که چقدر دندان آسیب دیده و فرایند عصب کشی چقدر زمان بر باشد و البته به نوع مواد استفاده شده در پر کردن و روکش دندان هم بستگی دارد. بسیاری از سیاست های بیمه دندانپزشکی درمان عصب کشی را پوشش می دهند.

بهترین گزینه این است که سعی کنید از دندان های طبیعی خود مراقبت کنید. دندان های طبیعی به شما اجازه می دهد همه انواع غذاهایی که برای بدنتان نیاز است میل کنید. در واقع درمان عصب کشی دندان یک درمان انتخابی است که با رعایت بهداشت دهان و دندان می توانید از نیاز به این کار پیشگیری کنید.

تنها جایگزین برای عصب کشی دندان، کشیدن دندان است. که بعد از آن باید از یک ایمپلنت یا پروتز جزئی استفاده کنید تا بتوانید دوباره مانند قبل عمل جویدن را انجام دهید. این گزینه ها نه تنها گران تر از عمل عصب کشی هستند بلکه نیازمند زمان بیشتری برای درمان و انجام روش های اضافی برای دندان های مجاور و لثه ها هستند.

اگر چه عواملی مانند فرسایش عمیق، تکرار روش های دندان پزشکی و پر کردن وسیع دندان ها می تواند باعث التهابات پالپ و نیاز به عصب کشی دندان شود، اما با انجام کارهایی مانند مسواک زدن منظم به صورت دو بار در روز، استفاده از دهانشویه ضدعفونی کننده روزی یک بار و مراجعه منظم به دندانپزشک می توانید میزان نیاز به عصب کشی دندان را کاهش دهید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *